Kể từ khi rời sang Mỹ du học phổ thông, rồi đại học, giờ đến tiến sĩ, tính đến nay đã hơn 8 năm. Trong suốt quãng thời gian này, tôi đã nghe nhiều cuộc thảo luận về câu hỏi muôn thuở “du học sinh về hay ở” trên các phương tiện truyền thông; đã có nhiều người thân và họ hàng hỏi tôi, và cũng đã nhiều lần tôi tự hỏi bản thân câu hỏi này.

Câu trả lời của tôi luôn là “sẽ về”, nhưng đây không phải là một câu trả lời vội, mà là câu trả lời sau một quá trình suy nghĩ 6 năm nay. Hôm nay tôi viết bài này hy vọng có thể chia sẻ được suy nghĩ và trăn trở của một du học sinh, cũng như đưa ra chính kiến của bản thân về vai trò “cống hiến cho quê hương” của du học sinh đã, đang được bàn bạc trong thời gian gần đây.

Nghĩa vụ cống hiến cho quê hương?

Người Việt Nam ta vốn có truyền thống yêu thương, đùm bọc lẫn nhau; mỗi người khi lớn lên đều được dạy bảo nên nhớ đến quê hương nơi mình sinh ra. Chính vì xuất phát từ những truyền thống tốt đẹp này, mỗi khi chúng ta bàn về “chảy máu chất xám”, chúng ta vô hình dung mặc định rằng các du học sinh nên có nghĩa vụ trở về để cống hiến xây dựng quê hương Việt Nam vì họ sinh ra và lớn lên ở Việt Nam. Tôi nghĩ đây là một suy nghĩ khá bất công cho du học sinh.